Segregacja odpadów – dlaczego jest taka ważna?
Segregacja odpadów pozwala ograniczyć ilość śmieci trafiających na składowiska oraz umożliwia ich ponowne wykorzystanie. Odpady, które prawidłowo posegregujemy, mogą stać się cennym surowcem wtórnym, a nie obciążeniem dla środowiska.
Każdy z nas ma realny wpływ na ilość odpadów poddawanych recyklingowi. Statystycznie mieszkaniec Polski wytwarza około 350 kg odpadów komunalnych rocznie, dlatego tak ważna jest segregacja odpadów już w miejscu ich powstawania – w gospodarstwach domowych.
Segregowanie odpadów jest jednym z kluczowych elementów gospodarki o obiegu zamkniętym, której celem jest maksymalne wykorzystanie zasobów i ograniczenie ich marnowania.
Jednolity System Segregacji Odpadów (JSSO)
W Polsce od 1 lipca 2017 roku obowiązuje Jednolity System Segregacji Odpadów. Odpady komunalne dzielone są na następujące frakcje:
- papier – pojemnik niebieski
- metale i tworzywa sztuczne – pojemnik żółty
- szkło – pojemnik zielony
- bioodpady – pojemnik brązowy
- odpady zmieszane
W niektórych gminach szkło zbierane jest oddzielnie jako:
- szkło bezbarwne – pojemnik biały
- szkło kolorowe – pojemnik zielony
Jak zorganizować segregację śmieci w domu?
Segregacja zaczyna się w domu. To, w jaki sposób oddzielimy odpady, ma bezpośredni wpływ na możliwość ich dalszego przetworzenia. Choć może się wydawać uciążliwa, w praktyce sprowadza się do kilku prostych zasad i nawyków.
Poniżej przedstawiamy podstawowe informacje dotyczące poszczególnych frakcji.
Papier (pojemnik niebieski)
Do produkcji jednej tony papieru potrzeba m.in. kilkunastu drzew oraz dużych ilości wody i energii. Segregacja papieru pozwala znacząco ograniczyć zużycie tych zasobów.
Co wrzucamy do pojemnika na PAPIER?
- gazety, czasopisma, ulotki, katalogi,
- zeszyty, notesy, książki (bez twardych okładek),
- papier pakowy,
- torby i torebki papierowe,
- kartony i tekturę (czyste i rozłożone),
- papierowe opakowania po jajkach,
- rolki po papierze toaletowym i ręcznikach papierowych,
Czego nie wrzucamy do pojemnika na PAPIER?
- papieru zabrudzonego, mokrego lub tłustego,
- ręczników papierowych i chusteczek higienicznych,
- papieru lakierowanego, foliowanego, tapet,
- paragonów i papieru termicznego,
- kartonów po mleku i sokach (opakowania wielomateriałowe),
- worków po nawozach i materiałach budowlanych,
- tekstyliów.
Teskstylia i odzież – PSZOK
Od 1 stycznia 2025 roku obowiązuje zakaz wyrzucania odzieży, obuwia i innych tekstyliów do odpadów zmieszanych. Tekstylia należy oddawać suche i zapakowane.
Do tekstyliów zaliczamy m.in.:
- ubrania,
- buty,
- pościel, koce, ręczniki,
- firany, zasłony,
- torby materiałowe, paski.
Gdzie oddać tekstylia?
- PSZOK – tekstylia zniszczone lub nienadające się do użytku,
- pojemniki na odzież używaną (jeśli dostępne) – rzeczy czyste i w dobrym stanie.
Odpady zmieszane
Do pojemnika na odpady zmieszane trafiają odpady, których nie można zakwalifikować do innych frakcji.
Co wrzucamy do pojemnika na ODPADY ZMIESZANE?
- zabrudzony papier i folie,
- artykuły higieniczne,
- ceramikę i porcelanę,
- zniszczone tekstylia, których nie można oddać selektywnie,
- resztki jedzenia pochodzenia zwierzęcego.
Czego nie wrzucamy do pojemnika na ODPADY ZMIESZANE?
- odpadów budowlanych,
- chemikaliów,
- baterii i leków,
- sprzętu elektrycznego i elektronicznego,
- mebli, materaców, opon.
Bioodpady (pojemnik brązowy)
Bioodpady to odpady pochodzenia roślinnego, które ulegają biodegradacji. Bioodpady najlepiej zagospodarowywać w przydomowych kompostownikach.
Co wrzucamy do pojemnika na BIOODPADY?
- obierki i resztki warzyw oraz owoców,
- fusy po kawie i herbacie,
- skorupki jaj,
- skoszoną trawę, liście, kwiaty,
- drobne gałęzie, korę, trociny,
- resztki roślinne z kuchni.
Czego nie wrzucamy do pojemnika na BIOODPADY?
- mięsa, ryb, kości, wędlin,
- nabiału i olejów,
- popiołu i niedopałków papierosów,
- odchodów zwierzęcych i żwirku z kuwet,
- impregnowanego drewna,
- artykułów higienicznych,
- gum do żucia, patyczków, wykałaczek.
Metale i tworzywa sztuczne (pojemnik żółty)
Do tej frakcji trafiają przede wszystkim opakowania wykonane z metalu, plastiku lub materiałów wielomateriałowych.
Co wrzucamy do pojemnika na METALE I TWORZYWA SZTUCZNE?
- plastikowe butelki po napojach (zgniecione),
- opakowania po jogurtach, margarynach, serkach,
- puszki aluminiowe i stalowe,
- kartony po mleku i sokach (tzw. tetrapaki),
- folie, reklamówki i worki plastikowe,
- nakrętki, kapsle, zakrętki,
- opakowania po kosmetykach i środkach czystości (puste),
- siatki po owocach i warzywach.
Czego nie wrzucamy do pojemnika na METALE I TWORZYWA SZTUCZNE?
- sprzętu AGD i RTV,
- baterii i akumulatorów,
- puszek po farbach, lakierach i aerozolach pod ciśnieniem,
- zabawek i elementów samochodowych,
- styropianu budowlanego,
- gumy technicznej i odpadów kauczukowych,
- opakowań z zawartością.
Szkło (pojemnik zielony)
Do pojemników na szkło wrzucamy wyłącznie szklane opakowania. Przed wyrzuceniem należy:
- opróżnić opakowanie,
- odkręcić nakrętkę (wyrzucić do żółtego pojemnika).
Co wrzucamy do pojemnika na SZKŁO?
- butelki po napojach i kosmetykach,
- słoiki po żywności,
- słoiczki po żywności dla dzieci.
Czego nie wrzucamy do pojemnika na SZKŁO?
- szkła żaroodpornego,
- porcelany, ceramiki, kryształów,
- talerzy, kubków, donic,
- luster, szyb, witraży,
- zniczy,
- żarówek, świetlówek, lamp,
- monitorów i termometrów.
Odpady problemowe i gabarytowe
Do PSZOK-u lub w ramach zbiórek gabarytowych należy oddawać m.in.:
- meble, materace, dywany,
- zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny,
- baterie i akumulatory,
- chemikalia,
- szkło okienne i żaroodporne,
- odpady budowlane.
Leki należy oddawać do wyznaczonych aptek.
System kaucyjny – co warto wiedzieć?
W Polsce funkcjonuje ogólnokrajowy system kaucyjny, którego celem jest zwiększenie poziomu zbiórki i recyklingu opakowań po napojach. System obejmuje wybrane opakowania jednorazowe i wielokrotnego użytku, za które pobierana jest kaucja zwracana przy oddaniu opakowania.
Jakie opakowania objęte są systemem kaucyjnym?
System kaucyjny obejmuje:
- butelki z tworzyw sztucznych (PET) o pojemności do 3 litrów,
- puszki aluminiowe o pojemności do 1 litra,
- butelki szklane wielokrotnego użytku o pojemności do 1,5 litra.
Jak działa system kaucyjny?
- kaucja doliczana jest przy zakupie napoju,
- opakowanie można zwrócić bez konieczności okazywania paragonu,
- zwrot kaucji następuje w punktach zbiórki, głównie w sklepach,
- większe sklepy są zobowiązane do przyjmowania opakowań, mniejsze mogą dołączyć dobrowolnie.
Gdzie oddać opakowania objęte kaucją?
- w sklepach wyposażonych w automaty kaucyjne (butelkomaty),
- w punktach ręcznego przyjmowania opakowań.
Ważne informacje dla mieszkańców
- opakowań objętych systemem kaucyjnym nie wrzucamy do pojemników na odpady,
- opakowania powinny być puste i niezgniecione,
- etykiety i nakrętki należy pozostawić na opakowaniu.
System kaucyjny funkcjonuje niezależnie od systemu selektywnej zbiórki odpadów i ma na celu ograniczenie ilości opakowań trafiających do strumienia odpadów komunalnych.
Co zrobić z innymi odpadami?
Jeśli masz odpady, które nie nadają się do wyrzucenia do odpowiednich pojemników, to możesz dostarczyć je do PSZOK-u, czyli Punkt Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych.
W Szydłowcu prowadzony jest przez Spółkę Wodociągi i Kanalizacja przy ulicy Piaskowej 29. Czynny jest w środy i soboty w godzinach 8 -13. Sprawdź, jakie odpady możesz dostarczyć do PSZOK-u i jak należy je przygotować.